Reisverslag Mexico

Opgravingen

 

Google fotoalbum

 Steden, Rondreis


Mexico is de bakermat van een van de bekendste beschavingen uit de oudheid. Bij de oversteek van de Spanjaarden naar Amerika troffen ze een beschaving van de Azteken aan. Dat waren de opvolgers van de Maya's. Beide volken deden aan sterrenkijken. De Azteken hadden hun machtsbasis rond Mexicostad. De Maya's woonden in een gebied, dat zich uitstrekte over het Mexicaanse schiereiland Yucatan, Guatemala, Honduras en Belize. Ze hebben een grote hoeveelheid tekenen van hun aanwezigheid achtergelaten. Evenwel bij de komst van de Spanjaarden was hun beschaving reeds 300 jaar geleden verloren gegaan.  De Spanjaarden hebben daarna zorgvuldig geprobeerd elk ander spoor van hun aanwezigheid uit te wissen. De weinig bewaard gebleven geschriften zijn door hen vernietigd. Want de Spaanse priesters vernietigden iedere potentiŽle bedreiging voor de 'enige echte en ware god'. Het resultaat is, dat we nu van een beschaving, die kort geleden nog bestond, weinig of niets afweten.

De Maya's zijn onuitwisbaar gebleken, omdat ze piramiden bouwden op een schaal, waar de Egyptenaren een puntje aan kunnen zuigen. Grote gedeelten van hun bouwsels zijn inmiddels overdekt met oerwoud. Sommige ruines strekken zich over tientallen kilometers uit. Slechts een klein gedeelte is ontdaan van de bebossing. In Mexico heb je Chichen Itza, Uxmal en Tulum. In Guatemala heb je de ruines van Palanque en Tikal, terwijl net over de grens met Honduras de stad Copan ligt. Op het oog is moeilijk vast te stellen, waar precies het hart van hun beschaving lag. Zeker in Guatemala en Honduras is door gebrek aan geld en welig tierend oerwoud slechts een klein gedeelte van de steden blootgelegd. Chichen Itza in de directe nabijheid van de toeristencentra is heden ten dage een relatief mooie vindplaats. Daar staat een prachtige piramide tot de puntjes gerestaureerd, schitterend gelegen in de zon en afstekend tegen de prachtige blauwe lucht.

Vermoedelijk was Chichen Itza een betrekkelijk kleine stad. De vindplaats is goed toegankelijk en tot de puntjes gerestaureerd. De piramiden steken prachtig af tegen de immer schitterende luchten. De vruchtbaarheid van de grond op Yucatan laat te wensen over. In Guatemala met de talrijke vulkanische activiteit is de grond vruchtbaarder. Wel was er water dank zij een soort ondergrondse rivier, die via kokers zo nu en dan in aanraking kwam met de bovenlucht. Deze kokers werden ondermeer gebruikt voor mensenoffers. Het water was heilig. Voor de 'eeuwige duik' werden de mensen, die met de goden gingen praten, goed gewassen in een badhuis. We weten niet of het gezegenden uit het eigen volk waren of vijanden, die deze buitengewone eer te beurt vielen. Duikers hebben nogal mensenresten en goud gevonden in de modder. Als je erin slaagde om twee Š drie dagen te blijven drijven, dan werd je er weer uitgehaald, omdat de goden kennelijk anders hadden beslist.

In diverse Mayasteden heeft men sportvelden gevonden. Het grootste lag in Chichen Itza. Maar ook in Uxmal is er een kleine speelveld. Vanaf het paleis heb je er een mooi uitzicht op. Men weet weinig van het spel. Je kunt een van de ringen zien hangen. Op het speelveld van Chichen Itza is een reliŽf, waarop spelers staan. Men vermoedt dat de verliezers van het spel het niet overleefden. Men weet niet of de spelers geselecteerd werden uit het eigen volk of dat het vijanden waren. Uit de beeltenissen op het reliŽf zou je kunnen opmaken, dat het ging om prachtige en goedgespierde mensen. Het ging erom een of andere bal door de ring te werpen. Dat was geen eenvoudige zaak aangezien de beide ringen zich ver boven het speelveld bevinden.

Eerlijk gezegd moet ik bekennen, dat ik de bouwsels van de Maya's wel bijzonder, maar niet erg mooi vindt. Hun bouwkundige vaardigheden waren nogal beperkt. Het enige wat ze goed konden, is het maken van buitengewoon steile piramiden. Sommige mag je beklimmen. Anderen zijn streng verboden. Er is een keertje een oude Amerikaanse dame naar beneden gerold. Bij sommige piramiden hebben ze aan de achterkant houten trappen gebouwd om de beklimming wat veiliger te maken. Bij veel van de piramiden is het cement gebruikt bij de restauratie bij wijze van spreke nog nat. Een ernstig gebrek in hun bouwkundige praktijk was, dat ze de uitvinding van het zelfdragend stenen gewelf nog niet hadden gedaan. Bij de mooie en door de laaghangende mist geheimzinnige vindplaats Palanque zijn er wat buitengewoon onbeholpen stenen gewelven. De bewoonbaarheid van hun bouwsels liet daarom wat te wensen over.

Geld of het gebrek daaraan is erg bepalend voor wat je heden ten dage te zien krijgt bij een vindplaats. De stad Copan juist over de grens met Honduras is waarschijnlijk een enorm complex, dat zich uitstrekt over tientallen kilometers. De stad is helemaal overwoekerd door het oerwoud. De eerste opgravingen werd gedaan door een Amerikaanse universiteit. Er ontstond op een bepaald ogenblik een discussie over de 'kosten'. De Hondurese overheid weigerde elke financiŽle bijdrage. De Amerikanen vertrokken met medeneming van de mooiste vondsten. Je kunt ze nu in een Amerikaans museum bezichtigen. Kenmerkend aan deze vindplaats is het grote aantal aangetroffen beelden. Het hele terrein staat er vol mee. De plaatselijke bevolking verdient een aardig zakcentje met het rondleiden van de toeristen. Hun talenkennis en archeologische kennis laat wat te wensen over.  

 

De bekendste vindplaats is Tikal. Ook dit was een enorme stad. De boven het oerwoud uitstekende piramiden zijn gebruik in Starwars. Het ligt midden in Guatemala. Daardoor weinig toeristen en weinig budget. Enkele piramiden zijn voorzien van een houten trap om de toeristen de gelegenheid te bieden naar boven te klimmen zonder gevaar voor lijf en leden. Een piramide bestaat uit een hoop rots en zand bekleed met een relatief dunne bekleding van natuursteen. Soms is een oudere piramide gebruikt als kern voor een nieuwe. In sommige piramiden zit een grafkamer. Heden ten dag zijn de piramiden niet bijzonder fraai. Men vermoed, dat sommige oppervlakken vroeger geverfd waren. Zelf twijfel ik een beetje aan deze kleurrijkheid. Aangezien het gebruikte natuursteen niet erg 'verfbaar' is. Het had wel erg veel (niet beschikbare) verf gekost.

 

Een bekende vindplaats is Tulum. Je hebt er prachtige luchten en een mooi strand, waar de meerderheid van de toeristen meer tijd doorbrengen, dan op de vindplaats. Het ligt in de direct nabijheid van het bekende toeristenoord Playa Carmen. Daardoor was er veel geld beschikbaar voor de restauratie. Helaas was het in de Maya tijd niet meer dan een klein dorpje. Daardoor is het geheel duidelijk wat 'over gerestaureerd'. Alles is zichtbaar helemaal uit elkaar gehaald en opnieuw opgebouwd. Dat is vermoedelijk ook gebeurd met tal van piramiden elders in het gebied. Maar je ziet het niet zo en het is contentieus gedaan. De aarde binnen de piramide is erg geschikt voor het wortelen van bomen. Als je daarna de piramide weer wilt tentoonstellen, dan moet je op een of andere manier de bomen zien kwijt te raken. De makkelijkste manier is ontmantelen, boom afvoeren en de boel opnieuw opbouwen. Beneden op de foto een van de mannen, die hun bestaan vinden in het tentoonstellen van zichzelf getooid met een schitterende zelf verzonnen verenpracht.

 Steden