Sri Lanka

Tempels

 

Google fotoalbum

Hoofdpagina, Bevolking, Tempels, Landschap, Tsunami


 

 

De belangrijkste bezienswaardigheden van Sri Lanka zijn de tempels. Hoewel alle wereldgodsdiensten vertegenwoordigd zijn op het eiland, gaat het voornamelijk om boeddhistische heiligdommen. Het Boeddhisme is de staatsgodsdienst en eeuwenlang het leidende principe op het eiland. Staat en godsdienst gingen hand in hand. Heersers ontleenden hun macht aan de godsdienst. Naast Tibet is Sri Lanka het enige land op de wereld, waarin het Boeddhisme dermate overheersend is. In dat opzicht verschilt het land sterk van India. Heiligdommen van het Boeddhisme omvatten vooral stoepa's en Boeddhabeelden. Ze zijn vaak groot en indrukwekkend. Maar je kunt in een enkele oogopslag het geheel overzien. Verschillen tussen stoepa's zijn er nauwelijks. Moderne heiligdommen bestaan uit een of meerdere stoepa's gelardeerd met talrijke Boeddhabeelden. De plaatselijke bevolking komt er met enige getale mediteren. Toch krijg je ook hier de indruk dat de ontkerkelijking in Sri Lanka een probleem is.

 

 

Het Boeddhisme heeft diverse bloeiperioden gekend op Sri Lanka. Bij de restauratie van de lokale heersers en het eruit knikkeren van de Indiase invallers, was er sprake van een duidelijk opleving, waarvan de sporen tot in onze tijd doorlopen. Er zijn ook tijden geweest, dat evenals in Tibet een groot gedeelte van de bevolking (tot 20 %) in kloosters zat te niksen. We bezochten een complex gebouwd tegen een grote heuvel in de stromende regen, waar voorheen meer dan 30.000 monniken zich verzamelden om te mediteren. De voedselvoorziening voor een dergelijke enorme massa mensen was een probleem. Onder de keuken van het complex. De monniken aten alleen in de ochtend. De bakken waren dan van voor tot achter gevuld rijst. De rijst werd bij toerbeurt geproduceerd door nabij gelegen dorpen. Want een dorp was niet in staat om gedurende het hele jaar voldoende te produceren voor een dergelijke massa niks doende 'parasieten'.

 

 

Boven op de berg ligt een enorme stoepa. Zeer heilig... De toeristen worden geacht op blote voeten het laatste stuk van de berg te beklimmen. Dat was bepaald geen sinecure. Het is erg steil. Het regende dat het goot. Daardoor waren er gladde stukken. Maar Boeddhisten beschouwen een doodsmak vanaf een heilige berg als een mooie dood. Wim bleef veilig beneden. Zelf heb ik de heuvel wel beklommen. Ik had niet gerekend op een dermate aanhoudende hoeveelheid regen en was in T-shirt en overhemd. Er waren onvoldoende paraplu's beschikbaar. Tegen de tijd, dat ik weer beneden was, had ik geen droge draad meer aan het lijf. Enige bloeddorstige gedachte jegens monniken, die met 30.000 man tegelijk op een onherbergzame heuvel gingen zitten, was mij daarna niet vreemd. Het viel niet mee om foto's te maken in de stromende regen met het fototoestel beschermd tegen het water met een velletje papier. Maar dan heb je ook wat. Niemand heeft ooit zulke sombere geheimzinnige foto's weten te maken van het omliggende land...

 

 

Tot de dag van vandaag zijn er tal van Indiase invloeden te bespeuren in de tempels. We bezochten een typisch zeer kleurrijke Indiaas tempelcomplex. Best leuk ter variatie. Je treft ze overal aan in de regio. Recentelijk zagen we een vergelijkbaar complex in MaleisiŰ. Zoals overal in de regio zijn de verschillende godsdiensten door elkaar be´nvloed. Het is eigenlijk best mooi. Helaas kan ik jullie niet van de details voorzien, omdat ik mij vooral beziggehouden heb met fotograferen met zo min mogelijk storende mensen erop. Dus ver buiten het bereik van het stemgeluid van de dapper explicerende gids.

 

 

Tijdens het hoogtepunt van de lokale beschaving zijn er zeer fraaie complexen en ongewone tempelcomplexen aangelegd. Wederom in de stromende regen met en steeds groeiend aantal paraplu's luisterden we meer en minder geduld naar de breedvoerig explicerende gids. We liepen beiden op sandalen. Zelden waren onze sokken echt doorweekt, maar droog was iets anders springend van de ene boven het soms woest stromende water uitstekende richel naar de andere. Kenmerkend voor de ru´nes waren de zogenaamde 'maanstenen'. Dat zijn half cirkelvormige stenen aan de voet van de trap met beeltenissen van de dierenriem. Ze hebben hier ongeveer de helft van de maanstenen in de wereld. Trappen waren sowieso wat uitbundig uitgevoerd. Trapleuningen beginnen vaak met een prachtige beeltenis. Boeddhabeelden daarentegen waren relatief zeldzaam. Je kunt ook bakstenen stoepa's gadeslaan, waarvan de stuclaag kennelijk losgelaten heeft resp. verwijderd is. Een ander complex toont reusachtige Boeddhabeelden uitgehouwen uit de rotswand.

 

 

Het Boeddhisme is geen godsdienst in de bekende betekenis des woords. Er is immers geen god. Alleen een (soort humanistische) levensbeschouwing. Iedereen wordt geacht het goede te doen om tenslotte het nirwana (paradijs) te belanden. Echter alle uiterlijkheden van het Boeddhisme vertonen gelijkenis met de andere godsdiensten. Bidden of mediteren is niet zo verschillend. Allemaal zijn ze erop gericht het goede te doen voor de gemeenschap. De immense kloosters, die je voorheen op Sri Lanka en in Tibet aantreft zijn niet erg verschillend van de enorme kloosterorden, die je voorheen aantrof bij de katholieke kerk. Ook daar vond men zin in het leven door eindeloos te mediteren zonder verder veel zinvols uit te voeren. Een deel van de levensbeschouwing is eerbied voor de natuur. Er is een tempel voor de oudst bekende boom in de wereld. De gelovigen komen massaal toegestroomd om de eer te bewijzen aan de laatste twee takken van een duizend jaar oude boom. Sommige gelovigen laten een privÚ processie rondtrekken.

 

 

Wederom op redelijk onherbergzame plaats is er een eeuwenoud klooster gelegen onder een rand van het gebergte gevuld met tientallen best bijzondere Boeddhabeelden. Helaas moest hier, zoals overal in de regio de schoenen uit bij het naderen van een heilige plaats. Het valt niet mee met blote voeten marcherende over de kinderhoofdjes het goede humeur te bewaren. Rond de boom was er sprake van een soort heel erg agressieve bijtende mieren. In Kandy ligt een van de belangrijkste tempels van het land. Het is het slachtoffer geweest van een bomaanslag tijdens de Tamil oorlogen. Tegenwoordig heb je overal trapjes en treden. Toentertijd was het mogelijk met een lorrie tot aan de ingang van de tempel te rijden en 's nachts in alle rust de lont aan te steken. De hele voorkant en het (gouden) dak van het complex is er vanaf geblazen. Het is nu heel aardig gerestaureerd. Aan de achterkant zit het gouden dak er nog. Dagelijks wordt een reusachtige ceremonie gehouden om de mensen de gelegenheid te geven geld en goederen te offeren t.b.v. het onderhoud en het welzijn van het tempelcomplex. Horen en zien vergaat je. Op blote voeten gaat het trap op trap af.

 

 

Landschap